TURŠKI JEZIK - MINI SLOVAR
Objavljeno: To dec 16, 2008 1:45 amTurški jezik ni posebno lahek, vendar je vseeno enajsti najpogosteje govorjeni jezik na svetu: govori ga okoli stomilijonov ljudi na območju med Kitajsko in Balkanom! Sodi v ural-altajsko skupino skupaj z madžarščino, finščino, mongolščino, japonščino in korejščino. Veliko Turkov, še posebej tisti v turističnih središčih, govori še kakšen jezik (angleško, nemško, srbohrvaško, rusko), tako da se lažje sporazumemo.
Turščina ima nekaj črk, ki jih v slovenskem jeziku ne poznamo ali se drugače izgovarjajo:
I piše se brez pike in izgovori kot naš polglasnik v besedi pes
ö,ü izgovorjava kot pri nemškem jeziku
ţ slovenski 'š'
ç slovenski 'č'
đ podaljšan vokal n.pr. Muđla se prebere Muula
c izgovori se 'dž' - n.pr. Can se prebere Džan
j izgovori se 'ž' - n.pr. Jandarma se prebere Žandarma
Vsakodnevne fraze
Merhaba = zdravo
Günaydýn = dobro jutro
Ýyi akţamlar = dober večer
Ýyi geceler = lahko noč
Lütfen = prosim
Teţekkür ederim = hvala
Bardak = kozarec
Evet = da
Hayýr = ne
Nasýlsýnýz? = Kako ste?
Ýyiyim, teţekkür ederim = dobro, hvala
Saat kaç? = Koliko je ura?
Kaç para? = Koliko denarja (stane)?
Çok para = Veliko denarja
Yok para = Ni denarja
Bir = Ena
Ýki = Dve
Üç = Tri
Dört = Štiri
Beţ = Pet
Altý = Šest
Yedi = Sedem
Sekiz = Osem
Dokuz = Devet
On = Deset
Onbir = Enajst
Yirmi= Dvajset
Yüz = Sto
Üç yüz = Tristo
Bin = Tisoč
Ýkibin = Dvatisoč
Mini Slovar
1. Pozdravi in predstavitev:
Dobro jutro! Günaydın!
Dober dan! İyi günler!
Dober večer! İyi akşamlar!
Zdravo/pozdravljeni! Merhaba!
Pozdravljen, moj prijatelj Merhaba arkadaşım
Na svidenje/do naslednjič Görüşürüz, hoşça kal(ın)*
→odgovor Görüşürüz, güle güle
Dobrodošli
(npr. pri vstopu v restavracijo,
pri sprejemanju gostov itd.) Hoş geldin(iz)*
→odgovor hvala Hoş bulduk
Moje ime je& Benim adım&
Kako ti (vam) je ime? Senin adın ne? (Sizin adınız ne?)*
Me veseli! Memnun oldum!
Kako si (ste)? Nasılsın(ız)?*
Upam, da si/ste v redu!? Umarım, iyisin(iz)dir!?
Sem (zelo) dobro. (Çok) iyiyim.
Ni slabo. Fena değil
Tako tako. Şöyle böyle.
Hvala/hvala lepa Teşekkür ederim/çok teşekkür ederim
→ neformalno Sağol.
Sem Slovenec. Sem Ljubljančan. Ben Slovenyalıyım. Ben Ljubljanalıyım.
Lep pozdrav iz Ljubljane. Ljubljana'dan cok selamlar var.
Pazi(te) nase (take care of yourself). Kendin(iz)e iyi bak(ın)*.
→odgovor tudi ti nase Sen de kendini iyi bak
2. Pogosto videne in slišane besede na ulici
Da Evet Popust İndirim
Ne Hayır ali Prepovedan (izhod/vhod) Yasak (çıkmak/girmek)
Yok (neformalno) Mrzla voda Soğuk su
Prosim Buyrun Odmor Teneffüs
V redu/dobro Tamam Gospod Bay/Bey
(Zelo) lepo (Çok) güzel Gospa Bayan/Hanım
Ni za kaj, Rica ederim ali Na zdravje (pri kihanju) Çok yaşa
ste dobrodošli Bir şey değil (nefor.) →odgovor Sen de gör
Danes Bugün Prosim Lütfen
Jutri Yarın Izhod Çıkış
Ulica Sokak Vhod Giriş
Avenija Cadde Odprto Açık
Hotel Otel Zaprto Kapalı
Soba Oda Prepovedano kaditi Sigara içilmez
Številka Sayı Morje Deniz
3. Pridevniki
dober slab iyi - kötü star - nov eski - yeni
lep grd güzel - çirkin star - mlad yaşlı - genç
nizek visok kısa - uzun mrzlo - vroče soğuk - sıcak
lahko težko kolay - zor velik - majhen büyük - küçük
poceni drago ucuz - pahalı napačen - pravilen yanlış - doğru
zelo malo çok - az lahek težek hafif - ağır
4. Zaimki
Kdaj? Ne zaman? Şimdi, yarın, saat iki'de, her gün, (sedaj, jutri, ob dveh, vsak dan)
Kje? Nerede? Türkiye'de, evde, Slovenya Ticaret Odası'nda (v Turčiji, v hiši, na GZS)
Kam? - Nereye? Eve, Ofise, Sinemaya (v hišo, v pisarno, v kino)
Kdo? Kim? Janez, Mert, Dilek&
Kaj? Ne? Çay, masa, kedi, tabak (čaj, miza, muca, krožnik)
S kom? Kim ile? Špela ile, Milan ile (s Špelo, z Milanom)
S čim? Ne ile? Uçak ile, araba ile (z avtom, z letalom)
5. Ševilke
0 sıfır 20 yirmi 200 iki yüz
1 bir 27 yirmi yedi 900 dokuz yüz
2 iki 30 otuz 1.000 - bin
3 üç 40 kırk 3.000 üç bin
4 dört 50 elli 20.000 yirmi bin
5 beş 60 altmış 100.000 yüz bin
6 altı 70 yetmiş 250.000 iki yüz elli bin
7 yedi 80 seksen 500.000 beş yüz bin
8 sekiz 90 doksan 1.000.000 bir milyon
9 dokuz 100 yüz 2.000.000 iki milyon
10 on 101 yüz bir 5.000.000 beş milyon
11 on bir 108 yüz sekiz 10.000.000 on milyon
12 on iki 157 yüz elli yedi 1.000.000.000 bir milyar
6. Hrana
Meyveler sadje Sebzeler zelenjava Et meso
Elma jabolko Domates paradižnik Kuzu ovčje
Armut hruška Patates krompir Tavuk piščančje
Muz banana Salata solata Sığır (dana eti) goveje
Şeftali breskev Fasulye fižol Domuz - svinjsko
Portakal pomaranča Soğan čebula
Limon limona Sarımsak - česen Afiyet olsun dober tek(pred in po jedi)
7. Pijača
İçecek - pijača Bira pivo
Su - voda Beyaz/kırmızı şarap belo/rdeče vino
Soda mineralna voda Ayran vrsta pijače iz jogurta, mleka in soli
Çay čaj Rakı najbolj popularna alkoholna pijača
Kahve kava Portakal suyu pomarančni sok
Şeftali suyu breskov sok Şerefe! na zdravje!
8. Osnovna konverzacija v/po:
- taksiju
A: Beyefendi, lütfen beni/bizi Taksim'e götürür müsünüz?
Gospod, me/nas lahko zapeljete do Taksima?
B. Tamam/tabi.
v redu/takoj.
A: Havaalanından Taksim'e ne kadar uzak?
Koliko je (daleč) od letališča do Taksima?
B: Buradan yaklaşık 10 kilometre. 15 dakikada orada oluruz.
Od tukaj je približno 10 km. Do tam rabiva 15 minut.
A: Ne kadar tutar?
Koliko stane do tam?
B: Beş buçuk milyon lira.
5 milijonov in pol (turških) lir.
- baru ali restavraciji
Garson bey, iki bira, bir kahve ve bir çay istiyoruz, lütfen.
Natakar, želimo dva piva, eno kavo in en čaj, prosim.
Garson bey, hesap lütfen.
Natakar, račun prosim.
- hotelu
Beyefendi/Hanımefendi, bir oda istiyorum. Bir günlük oda fiyatını öğrenebilir miyim?
Gospod/gospa, eno sobo prosim. Koliko pa stane nočitev v vaši sobi?
- telefonu
A: Alo/Efendim?
B: İyi gunler/ İyi akşamlar. Benim adım Mustafa Bey. Arzu Hanım ile görüşebilir miyim?
A: Bir dakika lütfen.
C: Efendim, ben Arzu.
B: Merhaba Arzu, ben Mustafa. Nasılsın?
C: Merhaba, Mustafa, Iyiyim. Sen nasılsın?
B: Ben de çok iyiyim.
9. Nekaj začetnih predstavitvenih fraz
A: Merhaba!
B: Merhaba!
A: Benim adım Janez. Sizin adınız ne?
Moje ime je Janez. In vaše ime?
B: Benim adım Mert.
A: Memnun oldum.
Me veseli, da sva se spoznala.
B: Ben de memnun oldum.
Enako.
10. Še nekaj koristnih vprašanj in odgovorov
- Nereden geliyorsun(uz)*?
Od kod prihajaš (prihajate)?
Ben Slovenya'dan geliyorum
- Nereye gidiyorsun(uz)*?
Kam greš (greste?)
Ljubljana'ya gidiyorum.
Istanbul'a gidiyorum.
- Saat kaç?
Koliko je ura?
10:30 - saat on buçuk
18:20 - saat altıyı yirmi geçiyor
22.15 - saat onu çeyrek geçiyor
14:05 saat ikiyi beş geçiyor
07:31 saat sekize yirmi dokuz var
22:45 - saat on bire çeyrek var
20:50 - saat dokuza on var
- Türkçe/Inglizce/Almanca konuşabiliyor musunuz?
Govorite turško/angleško/nemško?
Evet, (azıcık) Türkçe/Inglizce/Almanca konuşuyorum.
Da, (malo) govorim
Hayır, Türkçe/Inglizce/Almanca konuşumuyorum.
Ne, ne govorim&
- Türkçe /Inglizce/Almanca anlıyorum ama çok az konuşuyorum.
Turško/angleško/ nemško razumem, govorim pa bolj slabo
- Eminönü'ye/Taksim'e nasıl gidebilirim?
Kako lahko pridem do Eminönü-ja/Taksim-a?
- Aksaray'a hangi otobüs gidiyor?
Kateri avtobus gre do Aksaray-a?
Opombe:
- * pri oklepaju pomeni, da gre za vikanje ali množino
- izgovorjava nekaterih črk, ki jih slovenski jezik ali ne pozna ali so drugačne:
ı = kot a pri angleških besedah above ali along
ö, ü = enaka izgovorjava kot pri nemškem jeziku
ş = š
ç = č
ğ = podaljšan vokal. npr. değil izg. deiil
c = dž. npr. turško ime Cem izg. džem
j = ž. npr. jeton izg. Žeton
y = j
Avtor: Ante Milevoj, Gospodarska zbornica Slovenije (GZS)
Turščina ima nekaj črk, ki jih v slovenskem jeziku ne poznamo ali se drugače izgovarjajo:
I piše se brez pike in izgovori kot naš polglasnik v besedi pes
ö,ü izgovorjava kot pri nemškem jeziku
ţ slovenski 'š'
ç slovenski 'č'
đ podaljšan vokal n.pr. Muđla se prebere Muula
c izgovori se 'dž' - n.pr. Can se prebere Džan
j izgovori se 'ž' - n.pr. Jandarma se prebere Žandarma
Vsakodnevne fraze
Merhaba = zdravo
Günaydýn = dobro jutro
Ýyi akţamlar = dober večer
Ýyi geceler = lahko noč
Lütfen = prosim
Teţekkür ederim = hvala
Bardak = kozarec
Evet = da
Hayýr = ne
Nasýlsýnýz? = Kako ste?
Ýyiyim, teţekkür ederim = dobro, hvala
Saat kaç? = Koliko je ura?
Kaç para? = Koliko denarja (stane)?
Çok para = Veliko denarja
Yok para = Ni denarja
Bir = Ena
Ýki = Dve
Üç = Tri
Dört = Štiri
Beţ = Pet
Altý = Šest
Yedi = Sedem
Sekiz = Osem
Dokuz = Devet
On = Deset
Onbir = Enajst
Yirmi= Dvajset
Yüz = Sto
Üç yüz = Tristo
Bin = Tisoč
Ýkibin = Dvatisoč
Mini Slovar
1. Pozdravi in predstavitev:
Dobro jutro! Günaydın!
Dober dan! İyi günler!
Dober večer! İyi akşamlar!
Zdravo/pozdravljeni! Merhaba!
Pozdravljen, moj prijatelj Merhaba arkadaşım
Na svidenje/do naslednjič Görüşürüz, hoşça kal(ın)*
→odgovor Görüşürüz, güle güle
Dobrodošli
(npr. pri vstopu v restavracijo,
pri sprejemanju gostov itd.) Hoş geldin(iz)*
→odgovor hvala Hoş bulduk
Moje ime je& Benim adım&
Kako ti (vam) je ime? Senin adın ne? (Sizin adınız ne?)*
Me veseli! Memnun oldum!
Kako si (ste)? Nasılsın(ız)?*
Upam, da si/ste v redu!? Umarım, iyisin(iz)dir!?
Sem (zelo) dobro. (Çok) iyiyim.
Ni slabo. Fena değil
Tako tako. Şöyle böyle.
Hvala/hvala lepa Teşekkür ederim/çok teşekkür ederim
→ neformalno Sağol.
Sem Slovenec. Sem Ljubljančan. Ben Slovenyalıyım. Ben Ljubljanalıyım.
Lep pozdrav iz Ljubljane. Ljubljana'dan cok selamlar var.
Pazi(te) nase (take care of yourself). Kendin(iz)e iyi bak(ın)*.
→odgovor tudi ti nase Sen de kendini iyi bak
2. Pogosto videne in slišane besede na ulici
Da Evet Popust İndirim
Ne Hayır ali Prepovedan (izhod/vhod) Yasak (çıkmak/girmek)
Yok (neformalno) Mrzla voda Soğuk su
Prosim Buyrun Odmor Teneffüs
V redu/dobro Tamam Gospod Bay/Bey
(Zelo) lepo (Çok) güzel Gospa Bayan/Hanım
Ni za kaj, Rica ederim ali Na zdravje (pri kihanju) Çok yaşa
ste dobrodošli Bir şey değil (nefor.) →odgovor Sen de gör
Danes Bugün Prosim Lütfen
Jutri Yarın Izhod Çıkış
Ulica Sokak Vhod Giriş
Avenija Cadde Odprto Açık
Hotel Otel Zaprto Kapalı
Soba Oda Prepovedano kaditi Sigara içilmez
Številka Sayı Morje Deniz
3. Pridevniki
dober slab iyi - kötü star - nov eski - yeni
lep grd güzel - çirkin star - mlad yaşlı - genç
nizek visok kısa - uzun mrzlo - vroče soğuk - sıcak
lahko težko kolay - zor velik - majhen büyük - küçük
poceni drago ucuz - pahalı napačen - pravilen yanlış - doğru
zelo malo çok - az lahek težek hafif - ağır
4. Zaimki
Kdaj? Ne zaman? Şimdi, yarın, saat iki'de, her gün, (sedaj, jutri, ob dveh, vsak dan)
Kje? Nerede? Türkiye'de, evde, Slovenya Ticaret Odası'nda (v Turčiji, v hiši, na GZS)
Kam? - Nereye? Eve, Ofise, Sinemaya (v hišo, v pisarno, v kino)
Kdo? Kim? Janez, Mert, Dilek&
Kaj? Ne? Çay, masa, kedi, tabak (čaj, miza, muca, krožnik)
S kom? Kim ile? Špela ile, Milan ile (s Špelo, z Milanom)
S čim? Ne ile? Uçak ile, araba ile (z avtom, z letalom)
5. Ševilke
0 sıfır 20 yirmi 200 iki yüz
1 bir 27 yirmi yedi 900 dokuz yüz
2 iki 30 otuz 1.000 - bin
3 üç 40 kırk 3.000 üç bin
4 dört 50 elli 20.000 yirmi bin
5 beş 60 altmış 100.000 yüz bin
6 altı 70 yetmiş 250.000 iki yüz elli bin
7 yedi 80 seksen 500.000 beş yüz bin
8 sekiz 90 doksan 1.000.000 bir milyon
9 dokuz 100 yüz 2.000.000 iki milyon
10 on 101 yüz bir 5.000.000 beş milyon
11 on bir 108 yüz sekiz 10.000.000 on milyon
12 on iki 157 yüz elli yedi 1.000.000.000 bir milyar
6. Hrana
Meyveler sadje Sebzeler zelenjava Et meso
Elma jabolko Domates paradižnik Kuzu ovčje
Armut hruška Patates krompir Tavuk piščančje
Muz banana Salata solata Sığır (dana eti) goveje
Şeftali breskev Fasulye fižol Domuz - svinjsko
Portakal pomaranča Soğan čebula
Limon limona Sarımsak - česen Afiyet olsun dober tek(pred in po jedi)
7. Pijača
İçecek - pijača Bira pivo
Su - voda Beyaz/kırmızı şarap belo/rdeče vino
Soda mineralna voda Ayran vrsta pijače iz jogurta, mleka in soli
Çay čaj Rakı najbolj popularna alkoholna pijača
Kahve kava Portakal suyu pomarančni sok
Şeftali suyu breskov sok Şerefe! na zdravje!
8. Osnovna konverzacija v/po:
- taksiju
A: Beyefendi, lütfen beni/bizi Taksim'e götürür müsünüz?
Gospod, me/nas lahko zapeljete do Taksima?
B. Tamam/tabi.
v redu/takoj.
A: Havaalanından Taksim'e ne kadar uzak?
Koliko je (daleč) od letališča do Taksima?
B: Buradan yaklaşık 10 kilometre. 15 dakikada orada oluruz.
Od tukaj je približno 10 km. Do tam rabiva 15 minut.
A: Ne kadar tutar?
Koliko stane do tam?
B: Beş buçuk milyon lira.
5 milijonov in pol (turških) lir.
- baru ali restavraciji
Garson bey, iki bira, bir kahve ve bir çay istiyoruz, lütfen.
Natakar, želimo dva piva, eno kavo in en čaj, prosim.
Garson bey, hesap lütfen.
Natakar, račun prosim.
- hotelu
Beyefendi/Hanımefendi, bir oda istiyorum. Bir günlük oda fiyatını öğrenebilir miyim?
Gospod/gospa, eno sobo prosim. Koliko pa stane nočitev v vaši sobi?
- telefonu
A: Alo/Efendim?
B: İyi gunler/ İyi akşamlar. Benim adım Mustafa Bey. Arzu Hanım ile görüşebilir miyim?
A: Bir dakika lütfen.
C: Efendim, ben Arzu.
B: Merhaba Arzu, ben Mustafa. Nasılsın?
C: Merhaba, Mustafa, Iyiyim. Sen nasılsın?
B: Ben de çok iyiyim.
9. Nekaj začetnih predstavitvenih fraz
A: Merhaba!
B: Merhaba!
A: Benim adım Janez. Sizin adınız ne?
Moje ime je Janez. In vaše ime?
B: Benim adım Mert.
A: Memnun oldum.
Me veseli, da sva se spoznala.
B: Ben de memnun oldum.
Enako.
10. Še nekaj koristnih vprašanj in odgovorov
- Nereden geliyorsun(uz)*?
Od kod prihajaš (prihajate)?
Ben Slovenya'dan geliyorum
- Nereye gidiyorsun(uz)*?
Kam greš (greste?)
Ljubljana'ya gidiyorum.
Istanbul'a gidiyorum.
- Saat kaç?
Koliko je ura?
10:30 - saat on buçuk
18:20 - saat altıyı yirmi geçiyor
22.15 - saat onu çeyrek geçiyor
14:05 saat ikiyi beş geçiyor
07:31 saat sekize yirmi dokuz var
22:45 - saat on bire çeyrek var
20:50 - saat dokuza on var
- Türkçe/Inglizce/Almanca konuşabiliyor musunuz?
Govorite turško/angleško/nemško?
Evet, (azıcık) Türkçe/Inglizce/Almanca konuşuyorum.
Da, (malo) govorim
Hayır, Türkçe/Inglizce/Almanca konuşumuyorum.
Ne, ne govorim&
- Türkçe /Inglizce/Almanca anlıyorum ama çok az konuşuyorum.
Turško/angleško/ nemško razumem, govorim pa bolj slabo
- Eminönü'ye/Taksim'e nasıl gidebilirim?
Kako lahko pridem do Eminönü-ja/Taksim-a?
- Aksaray'a hangi otobüs gidiyor?
Kateri avtobus gre do Aksaray-a?
Opombe:
- * pri oklepaju pomeni, da gre za vikanje ali množino
- izgovorjava nekaterih črk, ki jih slovenski jezik ali ne pozna ali so drugačne:
ı = kot a pri angleških besedah above ali along
ö, ü = enaka izgovorjava kot pri nemškem jeziku
ş = š
ç = č
ğ = podaljšan vokal. npr. değil izg. deiil
c = dž. npr. turško ime Cem izg. džem
j = ž. npr. jeton izg. Žeton
y = j
Avtor: Ante Milevoj, Gospodarska zbornica Slovenije (GZS)